Լաբորատոր աշխատանք բարոմետրիկ գործակցի հաշվման վերաբերյալ, Տ. Կարապետյան

Ներածություն

Երկրի մթնոլորտ ընկնող տիեզերական ճառագայթները և Երկրի մակերևույթին չափվող տարրական մասնիկները  էությամբ շատ տարբեր են, չնայած գենետիկորեն կապված են իրար հետ: Առաջնային ՏՃ-ի մասնիկների փոխազդեցությունները մթնոլորտային միջուկների և տարբեր օդերևութաբանական ազդեցությունների հետ կարող է թաքցնել սկզբնական հոսքի իրական տատանումները և խանգարել հասկանալ տեղի ունեցող ֆիզիկական գործընթացների շարժը  արև-երկիր շղթայում:

Վերականգնելու համար Երկրի մթնոլորտ ընկնող սկզբնական մասնիկների հոսքը անհրաժեշտ է իմանալ կապը դետեկտորների հետազոտվող հաշվի արագությունների ևառաջնային մասնիկների հոսքերի միջև, ինչպես նաև օդրևութաբանական արդյունքների ազդեցությունը Երկրի մակերևույթ հասնող երկրորդական մասնիկների հոսքի վրա: Դորմանի օդրևութաբանական ազդեցությունների տեսությունը (Dorman, 2004) տալիս է ազդեցությունների մանրամասն դասակարգումը, այն համարում է, որ բարոմետրիկազդեցությունը ամենաշատն է ազդում մասնիկների հոսքի վրա (առնվազն բարձրագույն էներգիաների համար ՝ 10-100 ԳԷՎ): Հետևաբար, շատ կարևոր է ճշգրիտ չափելբարոմետրիկ գործակիցները արևային մոդուլյացիոն ազդեցությունների բացահայտման համար: Այս գլխավոր նպատակից բացի գոյություն ունեն մի քանի անկախհետազոտական խնդիրներ կապված բարոմետրիկ գործակցի շարժի հետ.

  • Կախվածություն կոշտությունից

  • Կախվածություն արևային ցիկլի փուլից

  • Կախվածություն  բարձրությունից

  • Կախվածություն գրանցված մասնիկի տեսակից

Այս բոլոր կախվածությունները կարող են հետազոտվել ASEC-ում և SEVAN ցանցով՝  կախված տարբեր բարձրություններից, տարբեր գրանցված մասնիկների հոսքերից ևծրագրված երկարաժամկետ  աշխատանքից:

Այս կախվածությունների հիմնական պատճառները փոփոխվում են կապված արևային ցիկլի փուլի սկզբնական հոսքից, երկրորդական հոսքի տեսակից, և դետեկտորիվայրից: Արևային ակտիվության մինիմումի ժամանակ, ԳՏՃ-ի հոսքը հարստացվում է առատ ցածր էներգիայի (10 ԳէՎ-ից ցածր)  մասնիկներով, որոնց ուժեղ արևային քամինդուրս է մղում  արևային համակարգից արևային գործունեության մաքսիմումի ժամանակ:

Բարձրադիր վայրերում տեղակայված մասնիկներ գրանցող դետեկտորնեը ևս զգայուն են ավելի ցածր սկզբնական էներգիաների նկատմամբ  միջին- ցածրլայնություններում տեղակայված դետեկտորների համեմատությամբ՝ ավելի ցածր կոշտության հատման պատճառով: Բարձրադիր վայրերում տեղակայված դետեկտորնեըավելի շատ հեղեղային մասնիկներ են գրանցում, քան ծովի մակերևույթի դետեկտորները՝ պայմանավորված մթնոլորտում հեղեղների թուլացմամբ: Հետևաբար, քանի որճնշման էֆֆեկտները պետք է ավելի արտահայտված լինեն հեղեղների համար, որոնք առաջանում են ավելի ցածր էներգիաների մասնիկներից և ավելի շատ մասնիկներպարունակող հեղեղներում կարելի է սպասել հետևյալ հարաբերությունները.  

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը միևնույն երկրորդական մասնիկների հոսքի համար ավելի մեծ է բարձրադիր վայրերի դետեկտորներում, քան ցածրադիրվայրերի դետեկտորներներում

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը միևնույն երկրորդական մասնիկների հոսքի համար պետք է ավելի մեծ լինի արևային գործունեության մինիմումի ժամանակքան մաքսիմումի ժամանակ

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը միևնույն երկրորդական մասնիկների հոսքի համար պետք է ավելի մեծ լինի բարձրադիր վայրերի համար քան ծովիմակերևույթին

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը պետք է ավելի բարձր լինի նեյտրոնների համար, քան մյուոնների

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը պետք է հակադարձ համեմատական լինի մյուոնի էներգիային

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը պետք է հակադարձ համեմատական լինի ընկնող մասնիկների հոսքի զենիթային անկյանը

  • Բարոմետրիկ գործակցի բացարձակ արժեքը պետք է ցածր լինի նեյտրոնային մոնիտորների գրանցած մասնիկների մեծ բազմության համար և DAQ էլեկտրոնիկայի ավելիմեծ ուշացումների համար

Բոլոր վերոնշյալ կախվածությունները հետազոտվել և բացահայտվել են անցյալ 50 տարիների ընթացքում նեյտրոնային մոնիտորների և մյուոնային դետեկտորների ցանցերիմիջոցով:

Բարոմետրիկ գործակցի հաշվման համար կիրառվող ռեգրեսիայի մեթոդները  

 

Փորձնականորեն, ցանկացած երկրորդական տիեզերական ճառագայթի բաղադրիչի  I  ինտենսիվությունը տարբեր է՝ փոքր փոփոխությամբ մթնոլորտային P ճնշման մեջ,  ինչպես

                                                 dI = −μdP                                         (1) 

 որտեղ μ –ը քննարկվող երկրորդական բաղադրիչի կլանման գործակիցն է:  

μ = կոնստանտի համար, հավասարումը  (1) լինում է՝

                                                                            (2)

Որտեղ P-ն ճնշումն է, իսկ P0-ն  ստանդարտ շեղումը, սովորաբար միջին ճնշումը կայանում:  I և I0-ը  այս ճնշումներում հաշվման արագություններն են: Փորձը ցույց է տալիս, որ բարոմետրիկ գործակցի արժեքը կարելի է գտնել գծային կորրելյացիայի միջոցով տիեզերական ճառագայթների   Ii  ինտենսիվության և  Pi   մթնոլորտային ճնշմանտվյալների միջև

                                                                               (3) 

Որտեղ r կորրելյացիոն գործակիցը՝       

         

         

                  

  β գործակցի հարաբերական սխալը կարելի է հաշվել հետևյալ կերպ

                                                                                (4)

Բարոմետրիկ գործակցի հաշվման տվյալները վերցվել են այն ժամանակահատվածներից, երբ  Միջմոլարակային Մագնիսական Դաշտի և մագնետոսֆերայի  խախտումներ չկային,

Ինչպես նաև մթնոլորտային ճնշման մեջ չկային զգալի փոփոխություններ:

Ռեգռեսիայի գործակիցները ստանալու համար կիրառվեց նվազագույն քառակուսիների մեթոդը: Կորրելյացիոն գործակցի մեծ արժեքները ապացուցում են, որ ընտրվել են բազային ճիշտ տվյալներ: 

Նոր Ամբերդի նեյտրոնային մոնիտորի բարոմետրիկ գործակիցը (0,4 us)

Նոր Ամբերդի նեյտրոնային մոնիտորի բարոմետրիկ գործակիցը (0,4 us) (գրանցման էներգետիկ շեմքը  >50 ՄէՎ)

Կորրելյացիոն գործակիցը հավասար է 0.997, բարոմետրիկ գործակիցը ՝ 0.695 %/մբ, հարաբերական սխալը ՝± 0.0133%մբ.

Արագածի նեյտրոնային մոնիտորի բարոմետրիկ գործակիցը (0,4 us)

Արագածի նեյտրոնային մոնիտորի բարոմետրիկ գործակիցը (0,4 us) (գրանցման էներգետիկ շեմքը  >50 ՄէՎ)

Կորրելյացիոն գործակիցը հավասար է 0.997, բարոմետրիկ գործակիցը՝ 0.730%/մբ, հարաբերական սխալը՝ ± 0.0185%մբ.

Նոր Ամբերդի բազմուղի մյուոնային մոնիտորի վերին շերտի բարոմետրիկ գործակիցը  (առաջին սեկցիա)

 

Նոր Ամբերդի բազմուղի մյուոնային մոնիտորի ներքևի շերտի բարոմետրիկ գործակիցը   (գրանցման էներգետիկ շեմքը  >250 ՄէՎ)

Կորրելյացիոն գործակիցը հավասար է 0.987, բարոմետրիկ գործակիցը՝ 0.223%/մբ, հարաբերական սխալը՝±0.0135%մբ:



Besucherzahler kiev ukraine women
счетчик посещений